Eylül 2026 Fon Krizi ve Yatırımcı Hakları

17 Eylül 2026'da fonunuzu satmak için emir verdiniz ve emir gerçekleşmedi. Belki de fon hâlâ hesabınızda duruyor, ama ne alabiliyor ne satabiliyorsunuz. SPK o gün yedi portföy yönetim şirketine ait 131 fonu işleme kapatıp tasfiyeye aldı. Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerine göre krizden doğrudan etkilenen yatırımcı sayısı 455.758.

Paranın bir kısmı ya da tamamı tasfiyeyle geri gelecek. Asıl mesele, tasfiyenin karşılamadığı zararı kimden ve hangi süre içinde isteyeceğiniz.

Kısaca

• Fon varlıkları portföy yönetim şirketinin borçları için haczedilemez. Tasfiyede yalnız katılma payı sahiplerine ödeme yapılır (SerPK m. 53).
• 17 Eylül saat 13:30'dan önce verilip TEFAS'a ulaşan ama gerçekleşmeyen iade emirleri fon borcu sayılır ve tasfiye gelirinden önce ödenir.
• Tasfiye en fazla altı ay sürer. Varlıklar nakde döndükçe ödeme daha erken başlayabilir.
• SPK kararına karşı iptal davası için son gün 16 Kasım 2026.
• Tazminat davasından önce arabulucuya başvurmak zorunludur.

Fon krizi nasıl başladı?

Kriz birkaç haftada olgunlaştı.

• 28 Ağustos 2026: SPK, fonların tek bir pay senedinde aşırı yoğunlaşmasını sınırlayan yeni kurallar getirdi.
• 15-16 Eylül 2026: Pusula Portföy ve Tera Portföy, bazı fonlarında iade taleplerini karşılayamadıklarını bildirdi.
• 17 Eylül 2026: SPK'nın 2026/60 ve 2026/61 sayılı bültenleriyle 7 şirkete ait 131 fon işleme kapatıldı, tasfiye süreci başladı.
• 20 Eylül 2026: SPK, üç aylık azami tasfiye süresini altı aya çıkardı (2026/62 sayılı bülten).

Tasfiyedeki fonların kurucuları Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Bulls ve Pardus portföy yönetim şirketleri. Tera'nın TLY, TP2, THF, DOH, T3B ve TLV kodlu fonları da listede.

Param ne zaman ve nasıl ödenecek?

Tasfiyeyi yürüten banka fon varlıklarını sattıkça ödeme yapar. Altı ay bir bekleme süresi değil, üst sınırdır. Portföyü kolay satılan fonlarda ödeme çok daha önce başlayabilir.

Kurum	Görevi
Türkiye İş Bankası	Yalnız Tera Portföy fonlarının tasfiyesi
Ziraat Bankası	Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Bulls ve Pardus fonlarının tasfiyesi
Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK)	Hak sahipliği kayıtları ve mutabakat
Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM)	Yalnız kurum nakdi ya da sermaye piyasası aracını iade edemezse devreye girer. Fiyat düşüşünden doğan zararı karşılamaz.

Fonun malvarlığı, portföy yönetim şirketinin malvarlığından ayrıdır. Şirketin alacaklıları bu varlıklara haciz koyamaz, varlıklar iflas masasına girmez ve tasfiyede yalnız katılma payı sahiplerine ödeme yapılır (SerPK m. 53). Şirket batsa da fondaki varlıklar yatırımcıya kalır.

Ödeme duyurularını yalnız SPK, KAP ve tasfiyeyi yürüten iki bankanın resmî kanallarından takip edin. Ödemeyi hızlandırmak için komisyon, şifre ya da kart bilgisi isteyen arama ve mesajlar dolandırıcılıktır.

17 Eylül'de verdiğim emir gerçekleşmediyse ne olur?

Emrin nereye kadar gittiğine bakılır.

Emir TEFAS'a ulaştıysa: SPK'nın 2026/61 sayılı bültenine göre 17 Eylül saat 13:30'dan önce verilip Takasbank TEFAS platformuna iletilen ama gerçekleşmeyen iade emirleri fon borcu olarak kaydedilir. Bu tutarlar tasfiye gelirinden diğer ödemelerden önce karşılanır.

Emir aracı kurumda kaldıysa: Emri girdiğiniz hâlde kurum TEFAS'a iletmediyse sorumluluk aracı kurumdadır. Yatırım kuruluşları, yatırımcının hak ve yararlarını gözeten iç kontrol birim ve sistemlerini kurmak zorundadır (SerPK m. 45/5). Emrin kurum içinde kaybolması bu yükümlülüğe aykırıdır.

Kurumlar böyle durumlarda çoğu zaman teknik arızaya ya da sistem yoğunluğuna dayanır. Aracı kurum SPK izniyle çalışan bir tacirdir ve basiretli bir tacir gibi davranmak zorundadır (TTK m. 18/2). Sözleşmeye konan "teknik arızalardan kurum sorumlu tutulamaz" gibi bir hüküm de işe yaramaz. İzinle yürütülen uzmanlık işlerinde hafif kusurdan bile sorumlu olmama anlaşması kesin olarak hükümsüzdür (TBK m. 115). Standart sözleşmedeki bu tür hükümler genel işlem koşulları denetimine de takılır (TBK m. 20-25).

Zarar, emrin gerçekleşmesi gereken fiyattan elinize geçecek tutar ile tasfiye sonunda aldığınız tutar arasındaki farktır. Emrin iptali ile bu fark arasındaki bağı belgelerle kurmanız gerekir.

Portföy yönetim şirketi hangi durumlarda sorumlu?

Kötü yönetim, sorumluluk sebeplerinden yalnız biri.

Serbest fonun uygun olmayan yatırımcıya satılması. TLY gibi serbest fonlar yalnız nitelikli yatırımcıya satılabilir. SPK 18 Aralık 2025'te finansal varlık eşiğini 1 milyon TL'den 10 milyon TL'ye çıkardı. Bu eşiği karşılamayan ve daha önce nitelikli yatırımcı statüsü de kazanmamış birine serbest fon satıldıysa, satışı yapan kurumdan tazminat istemek için güçlü bir dayanak var.

İzahname ve yatırımcı bilgi formundaki yanlış bilgi. Kamuyu aydınlatma belgelerindeki yanlış, yanıltıcı ya da eksik bilgiden doğan zarardan, belgeyi imzalayanlar ile adına imza atılan şirket müteselsilen sorumludur (SerPK m. 32). Bu sorumluluğu hafifleten ya da kaldıran sözleşme hükümleri geçersizdir. Süre kısa: zararın doğduğu tarihten itibaren altı ay.

Yöneticilerin şahsi iflası. Şirket iflas eder ya da tedrici tasfiyeye girerse ve yöneticilerin sorumluluğu tespit edilirse SPK, yönetim kurulu üyeleri ile portföy yöneticilerinin şahsen iflasını isteyebilir (SerPK m. 98). Bu talebi SPK yapar, ama sonucu yatırımcının alacağını tahsil etme şansını da etkiler.

Ceza sorumluluğu. Fona emanet edilen varlıkları kendi ya da başkası yararına kullanmak, güveni kötüye kullanma suçunun nitelikli hâlidir ve cezası üç yıldan az olamaz (SerPK m. 110). Ceza soruşturması hukuk davasından ayrı yürür.

Dava açmak için hangi süreler var?

Kaçırılırsa geri dönüşü olmayan iki süre öne çıkıyor.

• SPK kararına karşı iptal davası: 17 Eylül'de ilan edilen kararlar için 60 günlük dava açma süresi 16 Kasım 2026'da doluyor. Dava idare mahkemesinde açılır.
• Kamuyu aydınlatma belgelerinden doğan tazminat: Zararın doğduğu tarihten itibaren altı ay (SerPK m. 32/6).

Aracı kurum ya da portföy yönetim şirketiyle aranızdaki sözleşmeye dayanan taleplerde süre farklıdır ve dosyaya göre hesaplanır. Tasfiyenin bitmesini beklemek için bir sebep yok; süreler işlemeye devam ediyor.

Dava nasıl açılır?

İlk adım arabuluculuk. Ticari davalarda para alacağı ve tazminat talepleri için arabulucuya başvurmak dava şartıdır (TTK m. 5/A). Tüketici uyuşmazlıklarında da kural aynıdır, yalnız tüketici hakem heyetine giden tutarlar bunun dışında kalır (6502 sayılı Kanun m. 73/A). Süreç hakkında arabuluculuk sayfamızda bilgi bulabilirsiniz.

Görevli mahkeme, yatırımcının sıfatına ve işlemin niteliğine göre asliye ticaret mahkemesi ya da tüketici mahkemesidir. Yanlış mahkemede açılan dava aylar kaybettirir.

Zararın tamamı tasfiye bitmeden belli olmayacağı için dava kısmi dava olarak açılır. 31 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanun, belirsiz alacak davasını düzenleyen HMK m. 107'yi kaldırdı. Yeni HMK m. 109/4'e göre kısmi davada talep, tahkikat bitene kadar bir defaya mahsus ve iddianın genişletilmesi yasağına takılmadan artırılabilir. Artırılan kısım için zamanaşımı, dava tarihinde kesilmiş sayılır.

Mahkemeye alternatif olarak TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti var. Aracı kurum ve portföy yönetim şirketlerine karşı tazminat taleplerine bakar ve genellikle mahkemeden kısa sürer. Heyete gitmeden önce kuruma yazılı başvurup cevabını almanız gerekir. Tasfiye hâlindeki kurumlarda heyetin görevsizlik kararı verme ihtimalini de hesaba katın.

Şimdi ne yapmalıyım?

Dava açmayı düşünmüyor olsanız da delilleri bugünden toplayın. Kurum kayıtlarına ileride ulaşmak zorlaşabilir.

1. MKK e-Yatırımcı dökümünüzü ve aracı kurumdaki hesap ekstrelerinizi indirin.
2. 17 Eylül'de verdiğiniz emirlerin ekran görüntülerini, onay mesajlarını ve e-postalarını saklayın. Emir log kayıtlarını kurumdan yazılı olarak isteyin.
3. Fonu alırken imzaladığınız yatırımcı bilgi formu, risk bildirim formu ve yatırımcı sınıflandırma belgesini bulun. Nitelikli yatırımcı sayılıp sayılmadığınız bu belgelerden anlaşılır.
4. Aracı kuruma ve portföy yönetim şirketine noter aracılığıyla ihtarname gönderin. İhtarname temerrüt tarihini sabitler, faiz o günden işler. Tutarı faiz hesaplama aracıyla görebilirsiniz.
5. Tasfiyeden gelen her ödemenin tarihini ve tutarını not edin. Zarar hesabı bu rakamlara dayanır.

Hangi kurumun sorumlu olduğu ve talebin dayanağı, elinizdeki belgelere göre değişir. Genel çerçeve için tazminat hukuku sayfamıza bakabilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Yatırımcı Tazmin Merkezi fondaki zararımı karşılar mı?

Hayır. YTM yalnız aracı kurum yatırımcının nakdini ya da sermaye piyasası aracını iade edemezse devreye girer. Fon fiyatındaki düşüşten doğan zarar kapsam dışıdır.

Tasfiyedeki fonumu tasfiye bitmeden satabilir miyim?

Hayır. Tasfiyeye alınan fonlarda 17 Eylül 2026'dan itibaren yeni alım ve iade emri verilemiyor. Ödeme, tasfiyeyi yürüten banka varlıkları nakde çevirdikçe yapılır.

Portföy yönetim şirketi iflas ederse fondaki param gider mi?

Hayır. Fon malvarlığı şirketin malvarlığından ayrıdır, haczedilemez ve iflas masasına girmez (SerPK m. 53).

Dava açmak için tasfiyenin bitmesini beklemeli miyim?

Hayır. Dava ve zamanaşımı süreleri tasfiye sürerken de işler. Zarar henüz netleşmediği için dava kısmi dava olarak açılır, tutar sonradan artırılır.

Bu yazı genel bilgi verir. Emir saati, fon izahnamesi ve yatırımcı sınıfı değiştikçe hukuki sonuç da değişir. Kendi durumunuz, belgelerinizle birlikte değerlendirilmelidir.